Sürekli savaşlarla geçen yıllar ve yüzyıllar sonrası barış ve dünya nimetlerinden haz duymanın da gerekli olduğuna inanan Osmanlı yöneticileri ve onların çevreleri İstanbul‘da şatafatlı eğlence hayatını başlattılar. Lale Devri (1718-1730) bu anlayışın sonucudur. İstanbul boğazı ve Haliç kıyılarında saray ve yalılar köşkler yaptırıldı. Lale çiçekleri bu dönemde önem kazandı. Padişah çocukları için 40 güne varan sünnet törenleri düzenlendi.

Osmanlı Padişahları III. Selim ve II. Mahmut zamanlarında İstanbul boğazının kıyısında özelikle de Beşiktaş sahillerinde saraylar yaptırılmaya başlandı. Hasbahçesi, korusu, sahilde bekleyen saltanat kayığı, mutfağı, muayede (kabul) salonu ile sahil saraylarında yaşayanlar yüksek maaş sahibi memur ve askerler ile saray çevresi idi. II. Mahmut’un kız kardeşi Esma Sultan’ın şahsına ait saray köşk ve yalı olmak üzere 5 binası vardı.

Osmanlı Padişahı Abdülmecit, batı kültürü almış bir hükümdardı. Kendi Şanına yakışır dünyanın gözlerini kamaştırır muhteşem bir saray yaptırmaya karar verdi. Beşiktaş sahilindeki tarla ve arsaları satın alındı.

Deniz kıyısında toprak dolgu araza ilde edildi. Ve devletin bütün imkanları kullanılarak 1843 yılında Dolmabahçe sarayının yapımına başlandı. Ermeni asıllı mimar Amira Balyan ve oğlu Nigogos Balyan’a bu hususta görev verildi.

Dolmabahçe Sarayının inşaatı esnasında hiçbir masraftan kaçınılmadı. Padişah Abdülmecit, kendisini “dünya yakışıklısı” bir hükümdar olarak görüyordu. Haremde kadınlarla oynaşmaktan zevk alıyordu. Saray önünde hazır bekleyen saltanat kayığını çeken bir sürü insan vardı.

Dolmabahçe sarayı yapımında mavi, kırmızı, siyah her renkten en kaliteli mermer malzeme kullanıldı. Göze hoş gelsin diye tonlarca altın kullanılarak süsleme işleri yapıldı. Sarayın salonuna 4.5 ton ağırlığında devasa bir avize yerleştirildi.

Banyo sefertasları, kurnalar hepsi en kaliteli malzeme idi. Sarayın giriş bahçesine aslan heykeli de yerleştirildi.